ระบบเกรด ปวช. 2568: จาก 4.0 ถึง 0 และตัวอักษรพิเศษ
Series: ระเบียบ ปวช. 2568 ฉบับสมบูรณ์ | EP.8/12
ระบบเกรดเป็นภาษาสากลของการศึกษาที่บอกระดับความสำเร็จในการเรียนรู้ของผู้เรียน ระเบียบ ปวช. 2568 ได้กำหนดระบบการให้ระดับผลการเรียนไว้อย่างชัดเจน ทั้งในรูปแบบตัวเลขและตัวอักษร มาทำความเข้าใจกันอย่างละเอียด
หลักการประเมินผลการเรียน
ตามข้อ 57 สถานศึกษามีหน้าที่และรับผิดชอบในการประเมินผลการเรียนรายวิชาที่เรียนและฝึกปฏิบัติในสถานศึกษา และให้สถานศึกษาและสถานประกอบการมีหน้าที่และรับผิดชอบร่วมกันในการประเมินผลการเรียนรายวิชาที่เรียนและฝึกประสบการณ์สมรรถนะวิชาชีพหรือฝึกอาชีพในสถานประกอบการ
ข้อ 58 กำหนดให้ประเมินผลการเรียนเป็นรายวิชาตามระบบหน่วยกิต ต่อเนื่องตลอดภาคเรียน จากกิจกรรมการเรียนรู้ การฝึกปฏิบัติและงานที่มอบหมาย รวมทั้งการวัดผลสัมฤทธิ์ปลายภาคเรียน ซึ่งครอบคลุมผลลัพธ์การเรียนรู้รายวิชา จุดประสงค์รายวิชา สมรรถนะรายวิชา และเนื้อหาวิชา โดยใช้เครื่องมือและวิธีการหลากหลายตามความเหมาะสม
ระบบ 8 ระดับผลการเรียน
ข้อ 61 กำหนดให้ใช้ตัวเลขแสดงระดับผลการเรียนในแต่ละรายวิชา จากระบบ 5 ระดับคะแนน หรือเทียบเท่า แบ่งเป็น 8 ระดับผลการเรียน คิดเป็นร้อยละตามเกณฑ์ ดังนี้:
| ร้อยละ | ระดับผลการเรียน | ตัวอักษร | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| 80 ขึ้นไป | 4.0 | A | Excellent (ดีเยี่ยม) |
| 75-79 | 3.5 | B+ | Very Good (ดีมาก) |
| 70-74 | 3.0 | B | Good (ดี) |
| 65-69 | 2.5 | C+ | Fairly Good (ค่อนข้างดี) |
| 60-64 | 2.0 | C | Fair (พอใช้) |
| 55-59 | 1.5 | D+ | Fairly Poor (ค่อนข้างอ่อน) |
| 50-54 | 1.0 | D | Poor (อ่อน) |
| ต่ำกว่า 50 | 0 | F | Fail (ตก) |
ตัวอักษรพิเศษในระเบียนแสดงผลการเรียน
นอกจากระดับผลการเรียนเป็นตัวเลขแล้ว ข้อ 62 ยังกำหนดตัวอักษรพิเศษสำหรับกรณีที่ไม่สามารถแสดงระดับผลการเรียนเป็นตัวเลขได้ ดังนี้:
| ตัวอักษร | อักษรภาษาอังกฤษ | ความหมาย |
|---|---|---|
| ข.ร. | I.C. | ขาดเรียน ไม่มีสิทธิ์เข้ารับการวัดผลสัมฤทธิ์ปลายภาคเรียน เนื่องจากมีเวลาเรียนต่ำกว่าร้อยละ 80 |
| ข.ป. | I.P. | ขาดการปฏิบัติงาน หรือปฏิบัติงานไม่ครบ |
| ข.ส. | I.L. | ขาดการวัดผลสัมฤทธิ์ปลายภาคเรียน โดยสถานศึกษาพิจารณาแล้วเห็นว่าไม่มีเหตุผลสมควร |
| ถ.น. | W.W. | ถอนรายวิชาภายในกำหนด โดยสถานศึกษาพิจารณาแล้วเห็นว่ามีเหตุผลสมควร |
| ถ.ล. | W.A. | ถอนรายวิชาภายหลังกำหนด โดยสถานศึกษาพิจารณาแล้วเห็นว่าไม่มีเหตุผลสมควร |
| ท. | C. | ทุจริต ในการสอบหรืองานที่มอบหมายให้ทำ |
| ม.ส. | N.C. | ไม่สมบูรณ์ เนื่องจากไม่สามารถเข้ารับการวัดผลสัมฤทธิ์ปลายภาคเรียน |
| ม.ท. | U.T. | ไม่สามารถเข้ารับการวัดผลสัมฤทธิ์ปลายภาคเรียนทดแทนภายในเวลาที่สถานศึกษากำหนด |
| ผ. | P. | ผ่าน (ได้เข้าร่วมกิจกรรมตามกำหนด หรือผลการประเมินผ่าน) |
| ม.ผ. | F. | ไม่เข้าร่วมกิจกรรม หรือผลการประเมินไม่ผ่าน |
| ม.ก. | N.Cr. | การเรียนโดยไม่นับจำนวนหน่วยกิตมารวมเพื่อการสำเร็จการศึกษาตามหลักสูตรและผลการประเมินผ่าน |
การจัดการกรณีทุจริต
ข้อ 64 กำหนดบทลงโทษสำหรับนักเรียนหรือผู้เข้าเรียนที่ทำการทุจริต หรือส่อเจตนาทุจริตในการสอบหรืองานที่มอบหมายให้ทำในรายวิชาใด ให้สถานศึกษาพิจารณาดำเนินการ ดังนี้:
- ให้ได้คะแนน 0 (ศูนย์) เฉพาะครั้งนั้น หรือ
- ให้มีค่าระดับผลการเรียนเป็น 0 (ศูนย์) โดยบันทึก “ท.” ลงในระเบียนแสดงผลการเรียนช่อง “ผลการเรียน” ในรายวิชานั้น หรือ
- ดำเนินการตาม (2) และตัดคะแนนความประพฤติตามระเบียบว่าด้วยการตัดคะแนนความประพฤติที่สถานศึกษากำหนดตามความร้ายแรง แล้วแต่กรณี
การคำนวณค่าระดับคะแนนเฉลี่ย
ข้อ 65 กำหนดวิธีการคำนวณค่าระดับคะแนนเฉลี่ย ดังนี้:
(1) ให้นำผลคูณระหว่างจำนวนหน่วยกิตของแต่ละรายวิชากับระดับผลการเรียน หารด้วยผลบวกของจำนวนหน่วยกิตของแต่ละรายวิชา คิดทศนิยมสองตำแหน่งไม่ปัดเศษ
(2) ให้คำนวณค่าระดับคะแนนเฉลี่ย จากรายวิชาที่ได้ระดับผลการเรียนตามข้อ 61 และข้อ 63 สำหรับรายวิชาที่นักเรียนหรือผู้เข้าเรียนเรียนซ้ำ เรียนแทน ให้ใช้ระดับผลการเรียนและนับจำนวนหน่วยกิตตามข้อ 66
(3) ค่าระดับคะแนนเฉลี่ยมี 2 ประเภท:
- ค่าระดับคะแนนเฉลี่ยประจำภาคเรียน – คำนวณจากรายวิชาที่ได้ระดับผลการเรียนเฉพาะในภาคเรียนหนึ่ง ๆ
- ค่าระดับคะแนนเฉลี่ยสะสม – คำนวณจากรายวิชาที่เรียนมาทั้งหมดและได้ระดับผลการเรียนตั้งแต่สองภาคเรียนขึ้นไป
การเรียนซ้ำเพื่อปรับระดับคะแนน
ข้อ 66 เปิดโอกาสให้นักเรียนและผู้เข้าเรียนที่ประสงค์จะเรียนซ้ำรายวิชาที่ได้ระดับผลการเรียนต่ำกว่า 2.0 หรือเลือกเรียนรายวิชาอื่นแทนในกรณีเป็นรายวิชาเลือกตามเงื่อนไขของหลักสูตร เพื่อประเมินปรับค่าระดับคะแนนเฉลี่ยสะสมให้สูงขึ้น โดยให้สถานศึกษาหรือสถานประกอบการดำเนินการให้เรียนซ้ำหรือเรียนแทนภายในเวลาก่อนสำเร็จการศึกษา
ในบทความถัดไป EP.9 เราจะพาไปเจาะลึก “การตัดสินผลการเรียนและการสำเร็จการศึกษา” ซึ่งเป็นเป้าหมายสูงสุดของการเรียน ปวช.
อ้างอิง: ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการจัดการศึกษาและการประเมินผลการเรียนตามหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พ.ศ. 2568 ข้อ 57-66